انتقال خون و بررسي گروههاي خوني مختلف در دامها
دكتر شهرام ملكي عضو هيأت علمي آموزشكده دامپزشكي ـ دانشگاه لرستان
انتقال خون در دامها
پادگنهايي كه در سطح گلبولهاي قرمز قرار دارند پادگنهاي گروه خوني ناميده ميشوند و در سطح گلبولهاي قرمز هر حيوان، پادگنهاي گروه خوني متفاوتي وجود دارد. پادگنهاي گروه خون از محصولات ثانويه ژنها محسوب ميشوند و محصولات اوليه ژنها، آنزيمهاي هستند كه نقش آنها نقل و انتقال مواد قندي است (ترانسفرازها). بنابراين ميتوان گفت ايجاد و بروز پادگنهاي گروه خوني به وسيله ژنها كنترل ميگردد.
در هر سيستم گروه خوني تعداد متغيري آللهاي جايگزين يا فنوگروپ (Pheno group) وجود دارد كه باعث پيچيدگي بيشتر گروه خوني ميگردد، مثلاً در گاو سيستم گروه خوني L به وسيله 12 آلل كنترل ميشود و سيستم گروه خوني B به وسيله ميليونها آلل مشخص ميگردد. علاوه بر پادگنهاي گروه خوني كه در سطح ياخته قرار دارند، در سرم حيوانات نيز پادتنهايي بر ضد گروههاي خوني وجود دارند. براي مثال ميتوان گفت گاوهاي j منفي و خوكهاي A منفي، پادتنهاي ضد J و A را دارند. اين پادتنها به طور طبيعي وجود ندارند ولي در تماس با گلبولهاي بيگانه در بدن ايجاد ميشوند. گلبولهاي قرمز را ميتوان از حيواني به حيوان ديگر از همان نوع انتقال داد. اگر گلبول قرمز دهنده حاوي پادگنهاي موجود در گلبول قرمز گيرنده باشد، هيچگونه واكنش ايمني انجام نخواهد شد. اما اگرحيوان گيرنده به طور طبيعي داراي پادتن بر ضد پادگن گلبول قرمز دهنده باشد، گلبولهاي قرمز تزريق شده بلافاصله مورد تهاجم قرار گرفته و ايجاد نارسائي ميكنند. اين پادگنها معمولاً (البته نه هميشه) از نوع IgM ميباشند و وقتي پادگن با پادتن ضد خود برخورد نمايد موجب هموليز ميشود. علائم اين عارضه عبارتند از: تب، لرز، فلج موضعي، تشنج، انعقاد خون، اختلال تنفس، سرفه، اسهال و هموگلوبينوري. با ديدن اين علائم جهت جلوگيري و عدم گسترش بيشتر اين عوارض، قطع انتقال خون و تجويز تركيبات مدر و مايعات ضروري بوده و توصيه ميگردد.
تراكم هموگلوبين ممكن است منجر به تخريب لولههاي نازك كليوي گردد و بهبود در صورتي حاصل ميگردد كه تمام گلبولهاي بيگانه از بدن دفع گردند. معمولاً قبل از انتقال خون بايستي گلبولهاي قرمز دهنده و گيرنده را گرفته و بشويند، سپس گلبولهاي قرمز دهنده را به نسبت عكس با سرم گيرنده در دماي 37 درجه سانتيگراد به مدت نيم ساعت مخلوط كرده و اگر گلبولهاي قرمز دهنده ليز شدند از انتقال خون بايستي جلوگيري به عمل آيد و در صورتي كه گلبولهاي قرمز دهنده تغييري پيدا نكرند ميتوان انتقال خون را با اطمينان كامل انجام داد.
ادامه مطلب
+ نوشته شده توسط پــــــــو یــــــــا در سه شنبه بیست و نهم خرداد 1386 و ساعت
10:37 |